Specjaliści podkreślają, że kręgosłup jest strukturą stworzoną do ruchu, a profilaktyka bólu powinna opierać się na ergonomii oraz regularnych ćwiczeniach. Kluczowe jest zapobieganie dolegliwościom poprzez systematyczne wzmacnianie mięśni głębokich i dbanie o prawidłowe nawyki w codziennym życiu.
Ruch jako fundament zdrowia kręgosłupa
Kręgosłup to skomplikowana struktura anatomiczna, która ma za zadanie umożliwiać ruch, a nie statyczne obciążenie. Jak wyjaśnia prof. Robert Gasik, specjalista neurologii oraz ortopedii i traumatologii narządu ruchu z Narodowego Instytutu Geriatrii, Reumatologii i Rehabilitacji, gdyby kręgosłup miał być tylko obciążany statycznie, przypominałby kij od szczotki. O zdrowiu kręgosłupa świadczy nie tylko brak dolegliwości bólowych, ale również podejmowanie działań zapobiegających przyszłemu bólowi.
Wśród działań zapobiegawczych wymieniono kwestie ergonomiczne w szkole i pracy, w tym prawidłowe dopasowanie krzesła oraz biurka. Ekspert zwraca uwagę na znaczenie profilaktyki osteoporozy, ponieważ jej powikłania wywołują poważne zespoły bólowe kręgosłupa. Ergonomia obejmuje także naukę efektywnego wykorzystywania czasu, co w praktyce oznacza m.in. robienie regularnych mikroprzerw.
Codzienne nawyki i proste ćwiczenia
Mateusz Kusznierewicz, mistrz olimpijski i twórca Power Walk, zaznacza, że dbanie o kręgosłup powinno odbywać się każdego dnia. Wskazuje na znaczenie poprawnej pozycji podczas siedzenia, zmiany pozycji w ciągu dnia oraz systematycznego ćwiczenia mięśni głębokich. Sportowiec podkreśla również rolę odpowiedniego wypoczynku – kluczowe jest zapewnienie kręgosłupowi właściwego wsparcia podczas snu poprzez wybór materaca i poduszki o odpowiedniej twardości.
Fizjoterapeutka Agata Goldman–Madaj wskazuje, że już zwykły spacer ma korzystny wpływ na kręgosłup. W trakcie pracy zaleca ona wychodzenie na spacer lub wykonywanie prostych ćwiczeń, takich jak skręty podczas siedzenia na brzegu krzesła przy wyprostowanych plecach, podnoszenie rąk wysoko do góry czy spoglądanie w sufit. Według specjalistki samo podniesienie rąk do góry pomaga wyprostować odcinek piersiowy kręgosłupa, gdyż struktura ta „odżywia się” poprzez ruch.
Rehabilitacja zamiast operacji
Neurochirurg dr hab. Karol Wiśniewski z Uniwersytetu Medycznego w Łodzi informuje, że u 90 proc. pacjentów odczuwających bóle kręgosłupa dolegliwości mogą ustąpić dzięki prawidłowo zastosowanej rehabilitacji. Operacje są w większości przypadków niepotrzebne, chyba że występują dysfunkcje neurologiczne. W takich sytuacjach należy działać szybko, mając od 24 do 48 godzin na zniesienie ucisku, aby dolegliwości neurologiczne mogły ustąpić.
Lekarz zwraca uwagę, że jeśli rehabilitacja nie przynosi efektów po około sześciu tygodniach, można rozważyć operację, jednak jest to sytuacja rzadka. Dr Wiśniewski ostrzega przed presją pacjentów, którzy na podstawie wyników rezonansu magnetycznego sami oceniają konieczność zabiegu. Podkreśla, że wykonanie jednego zabiegu operacyjnego na kręgosłupie niesie ze sobą ryzyko konieczności kolejnych interwencji w przyszłości. Przed skierowaniem na rehabilitację należy przede wszystkim wykluczyć tzw. czerwone flagi, takie jak złamanie, infekcja czy nowotwór. W przypadku bardzo silnych bólów pacjent powinien zostać unieruchomiony na 5-7 dni i przyjmować leki przeciwzapalne, a na rehabilitację trafić dopiero po wytłumieniu bólu.
Prof. Gasik dodaje, że w przypadku bólu utrzymującego się powyżej trzech tygodni niezbędna jest pełna diagnostyka, aby skutecznie leczyć pacjentów w sposób indywidualny.
Źródło: PAP
Fot. armmypicca / Freepik